Natuurgebieden verbinden

Met de bouw en het intensieve gebruik van spoorwegen, vaarwegen en autowegen zijn de natuurgebieden in Nederland in de afgelopen decennia versnipperd geraakt. Daardoor hebben dieren en planten soms een onnatuurlijk klein leefgebied. Het Meerjarenprogramma Ontsnippering (MJPO) gaat daar verandering in brengen.
Overzicht ecoducten over het spoor
Overzicht ecoducten van ProRail

Het MJPO is een samenwerking van het Rijk, de provincies en ProRail. Er zijn zo’n 215 knelpunten – plekken waar leefgebieden doorsneden worden - in kaart gebracht, waarvan 79 rondom het spoor. ProRail werkt aan het oplossen van die spoorknelpunten. Zo leggen we bijvoorbeeld natuurbruggen en tunnels voor dieren en planten aan. Tot 2018 zijn we nog bezig met de uitvoering van het MJPO.

Natuurnetwerk

Dankzij het verbinden van natuurgebieden kunnen dieren het spoor, de weg en het water ongedeerd passeren. En ontstaat er een netwerk van natuurgebieden. Hierdoor wordt het leefgebied van allerlei dieren een stuk groter. En ook de mens profiteert. De spoorweg wordt veiliger en we kunnen blijven genieten van de diverse natuur die Nederland rijk is.

Faunapassages bij het spoor

ProRail heeft door het hele land al diverse ecoducten aangelegd en er komen er nog meer. Zo leggen we in Noord-Brabant, midden in het gebied ‘Het Groene Woud’, ecoduct De Mortelen aan. Deze gaat over de spoorlijn Boxtel-Eindhoven. En de natuurbrug Duinpoort, over het spoor tussen Zandvoort en Haarlem, gaat straks het Nationaal Park Zuid-Kennemerland verbinden met de Amsterdamse waterleidingduinen.

Maar er is meer. Een faunapassage bij Maanschoten, met een tunnel onder de spoorlijn Amersfoort – Apeldoorn en een ecoduct over snelweg A1, gaat voor een nieuwe natuurverbinding zorgen in het bijna 100.000 ha groot natuurgebied de Veluwe. Daarnaast worden het Wierdense Veld en het Notterveld ten oosten van Nijverdal met elkaar verbonden dankzij een ecoduct over de spoorverbinding Nijverdal-Wierden en de N35. En tot slot krijgt de Utrechtse Heuvelrug bij Hilversum een grote faunapassage: De Groene Schakel.

Kleine faunavoorzieningen

Ecoducten zijn grote bouwwerken, maar de meeste knelpunten bij het spoor zijn al op te lossen met de aanleg van kleine faunapassages. Dit zijn bijvoorbeeld nieuwe tunneltjes onder het spoor door. En looprichels in bestaande watertunnels. Deze kleine faunavoorzieningen zijn bedoeld voor dieren zoals otters, egels en amfibieën. ProRail legt in totaal ongeveer honderd kleine faunavoorzieningen aan.

Extra kleine maatregelen

Waar het kan willen we aanvullende maatregelen nemen in MJPO-projecten. Want soms kunnen we met een eenvoudige en relatief goedkope oplossing nóg meer leefruimte teruggeven aan dieren. Zo is een oud wachtershuisje bij Op Hees, dat naast het aangelegde ecoduct ligt, omgebouwd tot een echt dierenhotel. Daar kunnen bijen, wespen en hommels hun nestjes bouwen. Ook maken we schuilplekken voor egels, zodat ze op een veilige afstand van het spoor kunnen leven.

Uitdaging

Of het nu om de aanleg van ecoducten, faunapassages of andere tunnels gaat, we zoeken altijd naar de meeste duurzame oplossing voor de planten en dieren rondom het spoor. Zonder dat dit effect heet op het gebruik van het spoorwegennet. Dat is de uitdaging die we graag aangaan.

Documenten

Links