Veelgestelde vragen over "Overwegen: neem geen risico"

« Terug naar Overwegen: neem geen risico

Bestaan er in Nederland nog overwegen die met de hand worden bediend?

Er zijn nog twee overwegen die met de hand worden bediend: in Roermond (Robert Regoutstraat) en Bussum (Comeniuslaan). Dit zijn alle twee bewaakte overwegen, die door een overwegwachter op afstand worden bediend. De overwegwachter ziet op camerabeelden of het veilig is om de overweg te sluiten. Dat gebeurt alleen als er niemand meer op de overweg is.

De handmatig bediende overwegen kunnen niet worden vervangen door een automatische overweg omdat ze over te veel sporen gaan (vijf sporen of meer). Een tunnel of viaduct is in zo'n geval het enige alternatief. Maar dat is kostbaar en vraagt veel ruimte.

Hoe lang is een overweg gesloten?

Normaal blijft een overweg ongeveer driekwart minuut gesloten. Als de trein langzamer rijdt dan de maximale snelheid, zal de overweg langer dicht blijven.

Een overweg werkt met een treindetectiesysteem. Op een afstand van 800-1000 meter van de overweg zit een detectiepunt, waarmee de trein de komende overweg doet sluiten. De afstand hangt af van de maximale treinsnelheid op deze locatie en van de oversteeklengte van de overweg (twee, drie of vier sporen) voor het wegverkeer.

Een overweg blijft altijd langer gesloten als er een stop- of goederentrein langsrijdt. De snelheid van deze treinen ligt lager dan die van een intercity. En als er meer treinen kort achter elkaar rijden, blijft de overweg dicht totdat ze allemaal gepasseerd zijn.

Bij een overweg vlak ná een perron, kan het zijn dat een trein stilstaat bij het perron. Dan is het niet nodig om de overweg te sluiten. In dit geval staat er een sein tussen het perron en de overweg. Zolang dat sein rood is, mag de overweg open blijven. Voor de trein vertrekt sluit de verkeersleiding éérst de overweg. Pas als de bomen dicht zijn wordt het sein groen.

Bij nieuwe stations zijn er meestal geen overwegen meer, zodat het verkeer geen last meer ondervindt van de overwegen.

Waarom staan overwegbomen schuin?

Dat maakt de weggebruiker alerter op de overweg. Dankzij de ietwat schuine stand van de overwegbomen (85 graden in plaats van 90 graden) lijkt het of ze dalen. En omdat ze afwijken van de andere verticale zaken in de omgeving (zoals huizen, flatgebouwen, lantarenpalen) vallen overwegbomen ook meer op. Dit is een landelijke maatregel voor veiliger overwegen.

Waarom blijven sommige overwegen langer dan gebruikelijk gesloten?

Hiervoor kunnen verschillende redenen zijn, bijvoorbeeld:

  • Een stoptrein kan soms niet meteen vertrekken. Bijvoorbeeld omdat er veel in- en uitstappende reizigers zijn, of de conducteur assisteert een reiziger met een beperking bij het in- of uitstappen. De trein vertrekt dan later en al die tijd zal de overweg voorbij het perron dicht zijn.
  • Bij een storing van de overweg sluiten de overwegbomen uit veiligheidsoverwegingen. Duurt dat langer dan vijf minuten, dan licht de treinverkeersleider de passerende machinisten in. Alle treinen naderen de overweg dan met lage snelheid, totdat de storingsdienst de storing oplost.
  • Er kan zich gladheid op het spoor voordoen door bladeren op de rails in het najaar. Hierdoor neemt het remvermogen van treinen af, en kunnen treinen gaan glijden. De kans bestaat dat ze iets voorbij een rood sein glijden. Normaal blijft een overweg ná het station open totdat totdat het sein groen wordt en een trein mag vertrekken. Maar bij glad spoor wordt de overweg al gesloten als de trein het station binnenrijdt. Zo is de overweg in ieder geval veilig, óók als de trein verder stopt dan de bedoeling is.

Als een overweg langer dicht blijft, onderzoeken we de oorzaak en zoeken we een oplossing. Dit kan soms even duren, omdat elke overweg uniek is. We begrijpen dat lang wachten vervelend is, maar de veiligheid van het treinverkeer en de weggebruikers staat voorop.

Zie ook de veelgestelde vraag 'Waarom toeteren treinen soms bij overwegen?'.

Ik ben het niet eens met een bekeuring die ik bij een overweg kreeg. Wat doe ik?

U kreeg een bekeuring omdat u doorreed toen de spoorbomen dichtgingen en het rode licht knipperde, of u vertoonde ander gedrag waardoor u bent bekeurd. Dan ontvangt u kort daarna een beschikking van het Centraal Justitieel Incasso Bureau. Op de achterzijde hiervan leest u hoe u bezwaar en beroep kunt aantekenen tegen de bekeuring en de hoogte van de boete.

Hoe bepaalt ProRail het geluid(sniveau) van een overwegbel?

Bij het bepalen van het geluid van de bel houden we rekening met hinder voor de omgeving. Maar de veiligheid voor de weggebruiker heeft de hoogste prioriteit. Een overwegbel heeft een alarmfunctie; hij moet dus goed hoorbaar zijn. Deze beveiliging is vooral bedoeld voor het langzame verkeer (voetgangers en fietsers). De overwegbel moet duidelijk boven het omgevingsgeluid uitkomen. Oók voor mensen die slechthorend zijn.

Tegelijkertijd proberen we hinder voor de omgeving zoveel mogelijk te vermijden. Daarom hebben we een overwegbel ontwikkeld, die het omgevingslawaai meet vóórdat de overweg sluit. Wordt er veel geluid gemeten? Dan klinkt de bel op de normale sterkte. Maar is het geluidsniveau laag, dan past de bel zijn geluidssterkte aan: de bel klinkt zachter maar blijft toch voldoende opvallend. Dat is – zeker ’s nachts – prettiger voor omwonenden. Inmiddels zijn deze bellen bij de eerste overwegen geplaatst. In de loop van 2014 volgen er meer.

Waarom toeteren treinen soms bij overwegen?

Treinen toeteren altijd voor de veiligheid. Meestal heeft het te maken met storingen. Een overweg is robuust en betrouwbaar maar soms werkt hij anders dan verwacht, bijvoorbeeld als de stroom uitvalt.

De overweg gaat dan altijd automatisch dicht (het fail safe systeem) voor de veiligheid. De treinen die de overweg passeren, toeteren dan om te waarschuwen dat ze eraan komen. Soms zijn er immers mensen die ongeduldig worden en dan bestaat de kans dat ze onder de spoorbomen door willen gaan.

Als de bomen langdurig dicht blijven door een storing dan gaat er een automatische melding naar de verkeersleidingspost. Machinisten krijgen dan de opdracht om langzaam te rijden en te toeteren om extra te waarschuwen.

Bekijk ook het filmpje over toeterende treinen bij overwegen:

« Terug naar Overwegen: neem geen risico