Woningbouw? Betrek ProRail vroegtijdig

Nederland heeft een woningtekort; er moeten 100.000 woningen per jaar gebouwd worden. Die woningbouwopgave brengt een bereikbaarheidsopgave met zich mee: wie in een nieuwbouwwijk woont moeten immers gemakkelijk kunnen reizen. Er wordt meer en meer rond OV-knopen gebouwd en ProRail juicht deze ontwikkeling toe: hoe dichter bij het spoor mensen wonen, hoe eerder ze kiezen voor een duurzame reis. Daarom denken we graag zo vroeg mogelijk mee met gemeentes en projectontwikkelaars. 

Slim en haalbaar bouwen rond het spoor 

ProRail speelt een belangrijke rol bij de ontwikkeling van nieuwe woongebieden dicht bij het spoor. We zijn niet alleen vaak eigenaar van stations- en spoorgrond, maar meestal ook de partij die bepaalde werkzaamheden moet uitvoeren. Bovendien leveren we veel kennis over bouwen bij en boven stations en spoorlijnen. Het spoornetwerk wordt intensief bereden, maar kan op diverse locaties nog extra reizigers aan. Hoe eerder we betrokken zijn, hoe beter we kunnen zorgen voor slimme ontwerpen, haalbare planning en optimale benutting van het spoor, zodat nieuwe woonwijken snel en goed ontsloten worden.  

Zjèf Budé, programmamanager Ruimte bij ProRail, vertelt: “Toch zien we nog te vaak dat we te laat betrokken worden. Wij zijn gebaat bij goede samenwerking en doordachte plannen, dat scheelt later veel aanpassingen. Bovendien kunnen we er dan rekening mee houden in onze capaciteit, we moeten ook de mensen de tijd geven om het werk uit te voeren.” Het is belangrijk dat voorzieningen en capaciteit op het spoor op tijd beschikbaar zijn, zodat woningbouwprojecten en economische ontwikkelingen niet vertragen doordat een wijk niet voldoende bereikbaar is.

ProRail als buur 

Een landelijke database waarin alle bouwinitiatieven staan die het spoor raken, bestaat niet. ProRail is daardoor afhankelijk van ontwikkelaars en gemeenten die zélf contact met ons leggen. Dan kunnen wij adviezen geven en meedenken over zaken als inpassing, trillingen en geluidhinder. Onze algemene stelregel is: let bij gebouwen in de buurt van het spoor op geluid en trillingen.  

“Om iets heel praktisch te noemen: als je woningen bouwt die op het spoor uitkijken, kunnen de ramen aan die kant vanwege het geluid niet open", vertelt Zjèf. “Terwijl bewoners dat vaak wél willen. Door gebouwen anders te ontwerpen of positioneren, kunnen we daar een oplossing voor zoeken.”  

De rol van ProRail is om mee te denken over de gebiedsontwikkeling rondom een station of spoor. Ons spoor loopt dwars door steden en heeft daaraan gekoppeld meerdere stations. Dat maakt ons een grote buur. Iedereen wil openbaar vervoer, maar het spoor en de stations moeten ook de ruimte blijven krijgen.