: Een digitale drieling die ontwerpfouten voorkomt
In 2021 startte ProRail met ASAP: Aanbesteding Snellere AanPak ERTMS. Een innovatiepartnerschap waarin bedrijven samenwerken met ProRail als mede-investeerder, om antwoorden te vinden op de uitdagingen van ERTMS. De eerste drie fases zijn nu voorbij, een goed moment om terug én vooruit te kijken met innovatiepartners. In dit interview: de ‘digitale drieling’ van GeoNext, een idee van directeur Nico Schaefers.
Voor ASAP ontwikkelde geodetisch ingenieursbureau GeoNext de ‘digitale drieling’ (voorheen: digital twin). “Die beschrijft niet alleen de actuele situatie zoals de digital twin, maar ook de toekomst. Vandaar: digitale drieling”, legt directeur Nico Schaefers uit.
Veelvoorkomend probleem
Startpunt van de ontwikkeling van de digitale drieling is een veelvoorkomend, groot probleem: ontwerpschetsen die niet stroken met de actuele situatie op het spoor. Als het ontwerp niet actueel is, kunnen aannemers niet direct aan het werk, met als gevolg hogere kosten en vertragingen in de bouw.
Nico vertelt: “Toen we ons inschreven voor ASAP dacht ik: we gaan een tool verzinnen waarmee we het ontwerp wél snel kunnen toetsen aan de actuele situatie. Ik kreeg het idee om hiervoor de luchtfoto’s van ProRail te gebruiken, die zijn heel goed. En vervolgens leerden we AI om objecten op het spoor te herkennen. Door alle gegevens te combineren met de database van ProRail kunnen we nu zien waar er mutaties op het spoor zijn, in vergelijking met de oude ontwerptekening.”
Een eigen AI-framework
Het gebruik van AI was een uitdaging, zeker in 2022. “Er waren wel wat experimenten, maar Copilot en ChatGPT bestonden toen nog niet. We hadden er totaal geen kennis van, maar we moesten het wel even fixen. Heel spannend! Via een van onze medewerkers, een academicus, kregen we toegang tot een wereldwijd netwerk van AI-goeroes, dat hielp. Uiteindelijk hebben we zelfs ons eigen AI-framework gebouwd, gespecialiseerd voor puntenwolken en luchtfoto’s. Aan dat model hebben we een jaar gewerkt.” Voor de investering was ook lef nodig, en daar is Nico ASAP dankbaar voor. “Het was onze stok achter de deur om door te zetten.”
Iedereen gemotiveerd
Nico kijkt terug op een interessant en leuk proces bij ASAP. “De samenwerking was bijzonder waardevol en constructief. Vooral de brainstormsessies en het opstellen van een businesscase. Iedereen was zo gemotiveerd! Het was tijdens corona, dus alles moest online. Toen dat voorbij was, zijn we ook lekker met z’n allen gaan eten in een café. Een leuk feestje.”
Lastiger onderdeel is volgens Nico de commerciële fase van ASAP. Die is voor wat betreft het perceel slimmer ontwerpen met AI nog niet helemaal rond. “Maar wel verstandig van ProRail om dit toe te passen”, vindt Nico. Voor het andere perceel, sneller bouwen, is met wederzijdse instemming afgesproken dat GeoNext dit zelf in de markt zet, dus geen commerciële fase met ProRail aangaat.
ASAP heeft echt iets in gang gezet
Opbrengst
Heeft ProRail ook de markt gestimuleerd met ASAP? “Ja, zeker”, antwoordt Nico. “Aannemers kunnen veel met onze digitale drieling, maar ook met andere innovaties zoals de robot van Strukton. ASAP heeft echt iets in gang gezet.” Met de inzet van de digitale drieling bij het spoorontwerp kan ProRail volgens Nico flinke tijdwinst boeken. En verder is het een kwestie van geduld, vindt hij. “ERTMS invoeren kost tijd, veel tijd. Iedereen moet anders leren denken en werken. Dat vraagt vertrouwen en nieuwe regelgeving. Maar het komt goed, die ERTMS-treinen gaan heus wel rijden. Ik vind het fantastisch wat er gebeurt!”