Onbeveiligde overwegen op haven- en industrieterreinen
Onbeveiligde overwegen in haven- en industriegebieden zijn complex. De toenemende drukte op de wegen maakt de situatie er niet eenvoudiger op en zorgt voor extra uitdagingen rond veiligheid.
De tekst op deze pagina is bijgewerkt op: 9 oktober 2026.
Extra goed opletten
NABO staat voor Niet Actief Beveiligde Overwegen. Dit betekent dat de overweg niet is beveiligd met spoorbomen, bellen of lichtsignalen. Gebruikers moeten daarom zelf extra goed opletten voordat zij het spoor oversteken. De afgelopen jaren heeft ProRail hard gewerkt aan het verbeteren van de veiligheid van NABO op het spoor waar reizigerstreinen rijden. Vrijwel alle openbaar toegankelijke NABO en NABO die toegang bieden tot woningen zijn aangepakt.
Lees meer over dat programma Lees meer over dat programma
Wat minder bekend is, is dat er op haven- en industrieterreinen nog ongeveer 400 NABO aanwezig zijn. Deze overwegen kennen een ander risicoprofiel dan NABO op het reizigersnet. Door het lagere aantal dodelijke slachtoffers en de relatief lage treinsnelheden - ongeveer 40 kilometer per uur - worden zij binnen het formele risicomodel als minder risicovol geclassificeerd. Tegelijkertijd zijn deze overwegen vaak minder herkenbaar voor weggebruikers, maken zij deel uit van een complexere weginrichting en worden zij gebruikt door zowel zwaar wegverkeer als intensief goederenvervoer per spoor.
Op haven- en industrieterreinen rijden regelmatig vrachtwagens, werkvoertuigen en goederentreinen. Niet alle gebruikers zijn dagelijks bekend met de situatie ter plaatse, waardoor zij een overweg minder snel herkennen of minder goed weten wat zij kunnen verwachten. Daardoor vragen deze NABO om extra aandacht en alertheid van alle gebruikers.
Verbeteren van de veiligheid
Voor het verbeteren van de veiligheid van deze overwegen op haven- en industrieterreinen brengen we structureel in kaart welke risico's aanwezig zijn en welke maatregelen nodig zijn om die te beperken. Op basis hiervan vragen we budget aan bij het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat. Met de beschikbare middelen worden maatregelen getroffen om de veiligheid zo veel mogelijk te verbeteren. ProRail zet zich in om de veiligheid op deze overwegen te vergroten en het aantal incidenten terug te dringen, maar beschikt hiervoor niet over een eigen budget.
Om de veiligheid korte termijn te verbeteren, start ProRail een pilot met attentieverhogende waarschuwingsborden op een beperkt aantal locaties. Met deze pilot wordt onderzocht of een eerder toegepaste maatregel ook in deze specifieke omgeving effectief is. De zelfvoorzienende borden werken op zonne-energie en waarschuwen weggebruikers met de boodschap: Let op, u passeert een overweg. Trein heeft voorrang.
Met de pilot onderzoekt ProRail of deze maatregel in deze omgeving effectief is en tegen beperkte kosten kan worden toegepast. Bij positieve resultaten kan het Ministerie van Infrastructuur en Waterstaat besluiten om aanvullende middelen beschikbaar te stellen voor een bredere toepassing.
Rollen en verantwoordelijkheden
Het verbeteren van de veiligheid van overwegen, waaronder van niet actief beveiligde overwegen is een gezamenlijke verantwoordelijkheid. ProRail, wegbeheerders, bedrijven en gebruikers hebben hierin ieder een belangrijke rol. Omdat NABO niet zijn voorzien van spoorbomen, bellen of lichtsignalen, blijft alert gedrag van alle weggebruikers essentieel.
Van bedrijven vragen we om aandacht te besteden aan overwegveiligheid binnen hun organisatie. Dat kan bijvoorbeeld door medewerkers, chauffeurs, aannemers en bezoekers te informeren over de aanwezigheid van NABO’s en de geldende veiligheidsregels. Ook vragen we bedrijven om eventuele knelpunten of onveilige situaties te melden en waar mogelijk mee te denken over oplossingen.
Van gebruikers vragen we om altijd alert te zijn bij het naderen en oversteken van een NABO. Stop indien nodig, kijk goed naar beide kanten en steek het spoor pas over wanneer dit veilig kan. Houd er rekening mee dat goederentreinen voorrang hebben en dat het zicht op een trein soms beperkt kan zijn door gebouwen, containers of ander materieel.
Veilig oversteken
Door samen aandacht te houden voor veilig gedrag en tijdig maatregelen te nemen waar dat nodig is, kunnen we het risico op incidenten verder verkleinen. Er zijn instructies opgesteld om veilig een onbeveiligde overweg over te steken.