Eerste herstel HSL-viaducten voorzien in 2028, langere buitendienststellingen nodig

Huidige planning

De huidige planning blijft erop gericht dat uiterlijk in 2031 op alle viaducten de oorspronkelijke maximumsnelheid van 300 km/uur weer veilig mogelijk is. De voorbereidende werkzaamheden zijn begonnen. Het ontwerp van de hersteloplossing wordt momenteel uitgewerkt door ingenieursbureaus. Samen met Infraspeed worden eerste plannen gemaakt voor de uitvoering van de werkzaamheden. 

Uit deze voorbereidingen blijkt dat de herstel- en reconstructiewerkzaamheden aan tien spoorviaducten omvangrijk en complex is. Eerder gaf ProRail al aan dat er ten minste 82 dagen gewerkt zou moeten worden aan een van de viaducten van de HSL (Zuidweg). Langere buitendienststellingen werden daarbij niet uitgesloten. Die verwachting komt helaas nu uit. Extra buitendienststellingen zijn noodzakelijk. In 2028 en 2029 zullen we twee grote buitendienststellingen nodig hebben voor dit viaduct bij Rijpwetering.

Technisch complex 

Uit de onderzoeken blijkt dat op sommige locaties niet alleen schadeherstel nodig is, maar ook ingrijpende aanpassingen aan funderingen, landhoofden en andere constructieve onderdelen die essentieel zijn voor de stabiliteit en veiligheid van het spoor. 

Deze werkzaamheden zijn omvangrijk en technisch complex. De HSL is, anders dan veel ander spoor in Nederland, grotendeels gebouwd op betonnen constructies. Daarnaast zijn de bouwlocaties vaak krap en beperkt bereikbaar. Daardoor kan slechts beperkt gebruik worden gemaakt van prefab-onderdelen en moet veel beton ter plaatse worden gestort. 

Meer werktijd nodig 

De herstel- en reconstructiewerkzaamheden aan de viaducten worden gefaseerd uitgevoerd. Daarbij wordt prioriteit gegeven aan de locaties waar een snelheidsverhoging het meest bijdraagt aan het verminderen van reistijdverlies voor reizigers op de HSL. Het uitgangspunt is om de vier meest zuidelijke viaducten, waaronder viaduct Zuidweg, als eerste te herstellen. 

De eerste stap in de herstelwerkzaamheden voor het viaduct Zuidweg bij Rijpwetering is bijna afgerond. Hier is een palenwand aangebracht om de grondwegingen van de spoordijk en het viaduct te stabiliseren. Een complexe operatie die binnen planning is opgeleverd, zonder hinder voor de reizigers. 

Onderzoeken

Momenteel worden voor de eerste viaducten de onderzoeken afgerond, zodat een definitieve oplossing kan worden vastgesteld. Vervolgens worden de ontwerpen verder uitgewerkt en voorbereid voor uitvoering. 

ProRail bereidt een gecombineerde uitvoering voor van de werkzaamheden aan viaduct Zuidweg en de drie andere meest zuidelijk gelegen viaducten. Het doel is om tijdens de buitendienststellingen zoveel mogelijk herstelwerkzaamheden uit te voeren en daarmee de totale hinder te beperken. 

Tijdens de buitendienststellingen kan geen gebruik worden gemaakt van de HSL tussen Hoofddorp en Rotterdam. Op basis van de huidige inzichten wordt dit deel van de HSL in 2028 gedurende 112 dagen buiten dienst gesteld, naar verwachting vanaf 4 september. In 2029 volgt voor de werkzaamheden aan viaduct Zuidweg een tweede buitendienststelling van 50 dagen. De exacte planning daarvan wordt later vastgesteld. Daarnaast zijn voor de overige viaducten naar verwachting enkele buitendienststellingen in verlengde weekenden nodig in 2029. 

Hinder beperken 

Vervoerders worden actief geïnformeerd en betrokken bij de verdere uitwerking van de planning van de buitendienststellingen en de alternatieve dienstregeling. De werkzaamheden hebben onvermijdelijk gevolgen voor reizigers, vervoerders en omgeving. Uitgangspunt is dat tijdens de buitendienststellingen reizigers zoveel mogelijk moeten kunnen blijven reizen. Daarom onderzoekt ProRail omrijdroutes, waaronder mogelijkheden voor internationaal treinverkeer via de spoorlijn Amsterdam - Leiden - Den Haag - Rotterdam. 

Ook worden regionale en lokale overheden betrokken bij de voorbereiding van de werkzaamheden. ProRail betrekt hen bij de keuzes rond tijdelijke maatregelen tijdens de werkzaamheden. Samen met lokale overheden wordt de omgeving geïnformeerd over de impact van de werkzaamheden en de maatregelen om hinder zoveel mogelijk te beperken. 

Begin 2027 kan op basis van het definitieve ontwerp en de uitvoeringsplanning van de aannemer een betrouwbaarder beeld worden gegeven van de duur van de buitendienststellingen en van de werkzaamheden die gelijktijdig kunnen worden uitgevoerd.