Spoorcapaciteit voor dienstregeling 2027 verdeeld

Uitdagingen  

Bij de capaciteitsverdeling spelen heel wat factoren mee. In het verdeelproces (zie infographic) probeert ProRail zoveel mogelijk alle aanvragen te honoreren. Daarbij worden aanvragen gelijkwaardig behandeld. De ruimte op het Nederlandse spoornetwerk wordt verdeeld onder alle vervoerders, zowel nationaal als internationaal. Daarnaast heeft ProRail capaciteit nodig voor werkzaamheden. Denk aan onderhoud om het spoor veilig en in goede conditie te houden. Of aan vernieuwing om de capaciteit te verruimen en zo het aantal treinen te kunnen laten groeien.

Waar we aan het spoor werken, kunnen geen treinen rijden. Het aantal werkzaamheden groeit doordat veel van de naoorlogse infrastructuur aan vervanging toe is. Bovendien is ons spoor verbonden met omringende landen, waar ook sprake is van meer onderhoud. Dat heeft impact op de binnenlandse planning. Tijdens het verdeelproces zijn ruim 50.000 planconflicten opgelost om tot een uitvoerbare dienstregeling te komen.

Bijzonderheden voor 2027

Voor de dienstregeling 2027 ontving ProRail meer aanvragen van zogenoemde open toegang-vervoerders dan een jaar eerder. Dit zijn vervoerders die zonder concessie een eigen treindienst willen aanbieden. De groei van deze aanvragen laat zien dat de belangstelling voor het gebruik van het Nederlandse spoor toeneemt. Tegelijkertijd is de ruimte op veel trajecten beperkt. Daardoor moeten aanvragen van verschillende (goederen)vervoerders en werkzaamheden zorgvuldig tegen elkaar worden afgewogen.

ProRail kon niet alle open toegang-aanvragen toekennen. Op het traject Groningen - Zwolle bijvoorbeeld, concurreerden de open toegang-treinen ook dit jaar met aanvragen van vervoerders die een concessie hebben. Het aantal treinen dat op een traject kan rijden is beperkt. Daarom moet ProRail de prioriteringsregels uit de wet toepassen, met als gevolg dat niet alle open toegang-treinen in de dienstregeling verdeeld kunnen worden.

Cijfers op een rij

• Het aantal reizigerstreinen stijgt in 2027 met ruim 2,5 procent ten opzichte van 2026. Het gaat dan vooral om frequentieverhogingen op bestaande verbindingen en de uitbreiding naar nieuwe bestemmingen in het buitenland.
• Ten opzichte van 2026 stijgt het aantal aangevraagde goederentreinen in 2027 met zo’n vier procent. Wat de realisatie van het aantal goederentreinen zal zijn wordt pas duidelijk in de loop van 2027. Dit is sterk afhankelijk van economische ontwikkelingen en de situatie in de wereld.
• In 2027 is zo'n drie procent minder uren aan incidentele onttrekkingen gepland ten opzichte van 2026. Sommige werkzaamheden vinden wel vaker doordeweeks plaats waardoor de hinder voor reizigers en verladers kan toenemen.