Schade : Nadeelcompensatie bij aanpassing spoor
ProRail werkt door het hele land aan het spoor. Soms kun je door werkzaamheden schade of nadeel ervaren. In uitzonderlijke gevallen kun je hiervoor een vergoeding krijgen. Je leest hier hoe nadeelcompensatie werkt en wanneer je hier mogelijk voor in aanmerking komt.
Wanneer is er sprake van nadeelcompensatie
Bij de aanleg of bij aanpassingen van het spoor kun je als omwonende of ondernemer tijdelijk of blijvend nadeel ervaren. Denk waardedaling van je woning, of verminderde bereikbaarheid van je bedrijf. Hierdoor kun je schade lijden. In sommige uitzonderlijke situaties kun je hiervoor een vergoeding krijgen. Dat noemen we nadeelcompensatie. Het uitgangspunt is dat een deel van het nadeel voor eigen rekening blijft. Je krijgt dus niet alle schade vergoed.
Zo wordt nadeelcompensatie beoordeeld
Bij de beoordeling van een aanvraag om nadeelcompensatie, zijn de volgende vragen belangrijk:
- Kon je weten dat de plannen er waren?
Waren de plannen voor het spoorproject al bekend toen je de woning kocht of je het bedrijf startte? Dan ontvang je geen vergoeding wanneer je bijvoorbeeld de schade hebt door waardedaling. Dit geldt ook als je de plannen niet zelf gezien hebt. - Gaat het om een normaal maatschappelijk risico?
Iedereen krijgt wel eens te maken met hinder door werkzaamheden. Dat behoort tot je normaal maatschappelijk risico. Dit geldt niet alleen voor tijdelijke hinder, maar ook voor blijvend nadeel. Bijvoorbeeld toename van geluid, trillingshinder of beperkingen van het uitzicht. Ook ondernemers kunnen te maken hebben met bijvoorbeeld een tijdelijke wegafsluiting, waardoor de omzet daalt. Alleen als het nadeel uitzonderlijk groot is, kan er mogelijk een vergoeding worden toegekend. Een deel van het nadeel blijft voor eigen rekening. - Heb je nu nadeel, maar in de toekomst voordeel?
Tijdens de werkzaamheden kun je overlast ervaren en dus nadeel hebben. Als de werkzaamheden gereed zijn, kan de situatie juist verbeterd zijn. Denk aan minder geluid, een veiligere omgeving of een verbeterd uitzicht. Dit mogelijke voordeel wordt meegewogen bij de beoordeling van je aanvraag. - Is de schade al op een andere manier vergoed?
Wanneer jouw schade al is vergoed via een andere regeling of door een ander, bestaat er geen recht meer op nadeelcompensatie.
Wat is de vergoeding bij nadeelcompensatie
Nadeelcompensatie is altijd een een gedeeltelijke vergoeding. Je krijgt nooit de volledige schade vergoed. Er is geen vaste formule voor het berekenen van de hoogte van een mogelijke tegemoetkoming. Dat hangt af van veel factoren en het wordt per situatie beoordeeld. Wanneer je een deskundige inschakelt, zoals een advocaat of accountant, dan worden de kosten daarvan alleen vergoed als het redelijk was om een deskundige in te schakelen. En als de kosten ervan zelf ook redelijk zijn.
Wanneer kun je een aanvraag bij ProRail indienen
Nadeelcompensatie kun je alleen aanvragen bij ProRail als er voor het spoorproject een officieel besluit is vastgesteld door van het Ministerie van infrastructuur en waterstaat.
- Voor besluiten van voor 1 januari 2024 gaat het om een Tracébesluit
- Voor besluiten vanaf 1 januari 2024 gaat het om een Projectbesluit
Is er geen Tracébesluit of Projectbesluit? Dan dien je je aanvraag in bij de overheid die de omgevingsvergunning voor het spoorwerk heeft verleend. Dit kan een gemeente of provincie zijn.
Beleidsregels bij Tracébesluit en Projectbesluit
Tracébesluit: meer informatie over nadeelcompensatie als gevolg van een Tracébesluit vind je in de 'Beleidsregel nadeelcompensatie Infrastructuur en Waterstaat 2019'.
Projectbesluit: Meer informatie over nadeelcompensatie als gevolg van een Projectbesluit vind je in de 'Beleidsregel nadeelcompensatie Infrastructuur en Waterstaat 2024'.
Zo verloopt de aanvraag voor vergoeding
Als er wel een Tracébesluit of Projectbesluit genomen is, kun je een vergoeding aanvragen bij ProRail. Dit doe je zo:
- Download het juiste schadeformulier en vul deze volledig in. De formulieren vind je hieronder. Deze kun je downloaden en dan invullen
- Voeg alle gevraagde documenten toe
- Stuur het formulier op naar het e-mail adres dat op het formulier staat
- Binnen twee weken sturen we je een ontvangstbevestiging
- We beoordelen je aanvraag. Als er informatie ontbreekt, vragen we je om die alsnog op te sturen
- In veel gevallen wordt een onafhankelijke adviescommissie ingeschakeld. Je wordt uitgenodigd voor een hoorzitting. De commissie bekijkt de situatie meestal ter plaatse bekeken
- De commissie maakt een verslag van de hoorzitting. Jij en wij mogen daarop reageren
- De commissie stelt een concept advies op. Ook daarop mogen jij en wij reageren
- De commissie komt met een definitief advies voor ProRail
- ProRail neemt een beslissing over je aanvraag. Deze beslissing ontvang je schriftelijk. Als we afwijken van het advies van de commissie, leggen we altijd uit waarom dat zo is.
Formulieren
Verzoek tot nadeelcompensatie voor bedrijven (pdf) Verzoek tot nadeelcompensatie voor bedrijven
Indienen per mail of per post
Een verzoek tot nadeelcompensatie dien je in door een ingevuld formulier, samen met de gevraagde gegevens naar ons te sturen. Dit kan per email naar nadeelcompensatie@prorail.nl
Het is ook mogelijk om dit per post te doen. Het adres is:
ProRail B.V.
tav. Leefomgeving, Juridische zaken en Vastgoed
Postbus 2038
3500 GA Utrecht
Ben je het niet eens met onze beslissing?
Als je het niet eens bent met de beslissing, kun je een bezwaarschrift indienen. Ben je het daarna niet eens met onze beslissing op je bezwaar? Dan kun je in beroep gaan bij de rechter. Ben je het ook niet eens met de uitspraak van de rechter? Dan kun je in hoger beroep gaan bij de Raad van State.