Schade : Nadeelcompensatie bij aanpassing spoor

ProRail werkt door het hele land aan het spoor. Dit doen we in opdracht van het Rijk. Bij werkzaamheden kun je soms schade of nadeel ervaren. In uitzonderlijke gevallen kun je hiervoor een vergoeding krijgen. Je leest hier hoe nadeelcompensatie werkt en wanneer je hiervoor in aanmerking komt.

Wanneer is er sprake van nadeelcompensatie

Bij de aanleg of bij aanpassingen van het spoor kan het gebeuren dat je als omwonende of ondernemer tijdelijk of blijvend nadeel ervaart. Denk aan minder bereikbaarheid van je bedrijf of waardedaling van je woning. Hierdoor lijd je schade. In sommige uitzonderlijke situaties kun je hiervoor een vergoeding krijgen. Dat noemen we nadeelcompensatie. De overheid handelt volgens de regels, maar toch kan er schade ontstaan. Het uitgangspunt is dat het nadeel voor eigen rekening blijft. Alleen in uitzonderlijke situaties kun je een tegemoetkoming krijgen. Je krijgt dus niet alle schade vergoed.

Zo wordt nadeelcompensatie berekend

Alleen wanneer het nadeel uitzonderlijk groot is, kan het zijn dat je recht hebt op een vergoeding. Bij een verzoek om nadeelcompensatie te krijgen zijn de volgende vragen belangrijk bij de beoordeling:

  1. Kon je weten dat de plannen er waren? 
    Waren de plannen voor het spoorproject al bekend toen je de woning kocht of je het bedrijf startte? Dan ontvang je geen vergoeding wanneer bijvoorbeeld de waarde van je woning daalt. Ook niet als je de planning niet zelf gezien hebt.
  2. Gaat het om een normaal risico?
    Een tijdelijke wegafsluiting is iets waar elke ondernemer mee te maken kan krijgen. Dit is een normaal maatschappelijk risico. Wanneer de weg langdurig dicht gaat en je bedrijf daardoor lang slecht bereikbaar is, kan het zijn dat je omzet sterk daalt. In zo'n geval kun je mogelijk wel een vergoeding krijgen. 
  3. Heb je nu nadeel, maar in de toekomst voordeel?
    Tijdens de werkzaamheden kun je nadeel hebben, maar daarna kan de situatie juist verbeterd zijn. Zo heb je nu misschien last van de werkzaamheden van de aanleg van een tunnel. Maar als dit werk is afgerond, heb je bijvoorbeeld een mooier uitzicht of minder last van geluid. In dat geval kan het voordeel straks, het nadeel van nu compenseren.
  4. Is de schade al op een andere manier vergoed? 
    Er is dan geen recht meer op nog een schadevergoeding

 

Wat is de vergoeding bij nadeelcompensatie

Omdat nadeelcompensatie een tegemoetkoming is, krijg je nooit de volledige schade vergoed. Alleen als het inschakelen van een deskundige redelijk is en als de kosten daarvan redelijk zijn, krijg je de kosten vergoed.

Wanneer kun je een aanvraag bij ProRail doen

Nadeelcompensatie kun je alleen aanvragen bij ProRail als er voor het betreffende project een officieel besluit is van het Ministerie van infrastructuur en waterstaat. Voor projecten van voor 1 januari 2024 gaat het om een Tracébesluit. Na 1 januari 2024 gaat het om een Projectbesluit. Is er geen Tracébesluit of Projectbesluit? Dan dien je je verzoek in bij de overheid die de omgevingsvergunning voor het spoorwerk heeft verleend. Dit kan een gemeente of provincie zijn. 

 

Beleidsregels bij Tracébesluit en Projectbesluit

Tracébesluit: meer informatie over nadeelcompensatie als gevolg van een Tracébesluit vind je in de 'Beleidsregel nadeelcompensatie Infrastructuur en Waterstaat 2019'.

Projectbesluit: Meer informatie over nadeelcompensatie als gevolg van een Projectbesluit vind je in de 'Beleidsregel nadeelcompensatie Infrastructuur en Waterstaat 2024'. 

Bekijk de beleidsregels Naar de beleidsregels van de overheid

Zo verloopt de aanvraag voor vergoeding

Als er wel een Tracébesluit of Projectbesluit genomen is, kun je een vergoeding aanvragen bij ProRail. Dit doe je zo:

  • Download het betreffende schadeformulier en vul deze volledig in. De formulieren kun je hieronder downloaden.
  • Voeg alle gevraagde documenten toe
  • Stuur het formulier op naar het adres wat op het formulier staat
  • Binnen twee weken ontvang je een ontvangstbevestiging.
  • Je verzoek wordt beoordeeld en indien nodig vragen we je om ontbrekende informatie op te sturen.
  • In veel gevallen stelt ProRail een onafhankelijke adviescommissie aan. Hierna wordt je uitgenodigd voor een hoorzitting. Daarnaast wordt de situatie meestal ter plaatse bekeken door de commissie.
  • De commissie maakt een verslag van de hoorzitting, hierop mogen jij en wij reageren.
  • Het concept advies wordt opgesteld en ook daarop mogen jij en wij reageren.
  • De commissie komt met een definitief advies voor ProRail.
  • ProRail neemt een beslissing over uw aanvraag. Deze beslissing ontvang je schriftelijk. Wanneer we afwijken van de beslissing van de commissie, laten we je ook altijd weten waarom dat zo is.

Formulieren

Verzoek tot nadeelcompensatie voor bedrijven (pdf) Verzoek tot nadeelcompensatie voor bedrijven

Verzoek tot nadeelcompensatie voor particulieren (pdf) Verzoek tot nadeelcompensatie voor particulieren (pdf)

Indienen per mail of per post

Een verzoek tot nadeelcompensatie dien je in door een ingevuld formulier, samen met de gevraagde gegevens naar ons te sturen. Dit kan per email naar nadeelcompensatie@prorail.nl

Het is ook mogelijk om dit per post te doen. Het adres is:
ProRail B.V.
tav. Leefomgeving, Juridische zaken en Vastgoed
Postbus 2038
3500 GA Utrecht

Bezwaar maken

Als je het niet eens bent met de beslissing, kun je een bezwaarschrift indienen. Wanneer je het niet eens bent met onze beslissing over uw bezwaarschrift, kun je in beroep gaan bij de rechter. Ben je het niet eens met de beslissing van de rechter, kun je in hoger beroep gaan bij de Raad van State. 

Spoorwerkcheck

Woon of werk je binnen 300 meter van het spoor? Maak dan gebruik van onze spoorwerkcheck. Je ziet direct welke werkzaamheden in jouw buurt gepland staan.

Geen geldig huisnummer, vul alleen het cijfer in.

Geen geldige postcode, vul alleen cijfers en letters in zonder spatie.