ERTMS : Versnellen ERTMS met ASAP
ProRail ontwikkelde het project ASAP om de invoering van ERTMS te versnellen. In samenwerking met innovatiepartners zijn nieuwe technieken ontwikkeld die bijdragen aan een snellere, efficiëntere en veiligere uitrol van het systeem.
ASAP voor snellere invoering ERTMS
De invoering van ERTMS is complex en tijdrovend. Om dit te versnellen startte ProRail in 2020 het project Aanbesteding Snellere Aanpak ERTMS (ASAP). Hiermee ontwikkelen we samen met de markt creatieve oplossingen, die bijdragen aan een snellere invoering van ERTMS. Het doel hiervan is om de deadline van 2050 te vervroegen naar 2040.
Nieuwe manier van aanbesteden
Zowel in vorm als in de ontwikkeling van innovaties is dit een nieuwe manier van aanbesteden. Deelnemende bedrijven zijn geen opdrachtnemers, maar innovatiepartners. Daarmee vervangt ProRail de klassieke indeling met opdrachtgever en opdrachtnemer door co-creatie. Dit biedt meer ruimte voor creativiteit en eigen inbreng van de innovatiepartners.
ASAP: de procedure
De ASAP-procedure bestaat uit een aanbestedingsdeel en een planning in vier fases voor de periode na afronding van de aanbesteding.
Welke innovaties heeft ASAP opgeleverd?
Aan het einde van elke fase werd bepaald met welke innovaties we verder gingen naar de volgende fase. Zo zijn we met negen innovatiepartners en totaal elf innovaties in de testfase gekomen. De daarop volgende commerciële fase is nu afgerond. Vijf innovaties zetten we inmiddels al in op het spoor:
- Heijmans Infra: bodemscans of digitaal graven
- Deze speciale radar gebruiken we om sneller en nauwkeuriger de bodem onder het spoor in kaart te brengen. Deze Noorse radartechniek is bevestigd op een quad of krol. De nieuwe flexibele arm kan aan beide kanten van het spoor meten, waardoor we de ondergrond beter in beeld krijgen
- Strukton: Trackrobot en ERTMS-configurator
- De Trackrobot is een robot die onderdelen, zoals ERTMS-balises en assentellers, automatisch in het spoor plaatst. De administratie die daarbij hoort én het doorgeven van informatie aan ProRail gaat automatisch.
- De ERTMS-configurator maakt een precies 3D-model van een stuk spoor voordat ERTMS wordt aangelegd. De speciale meettrein Leonardo verzamelt hiervoor de data. De configurator zet die meetdata om in een 3D-model en vergelijkt het met het ontwerp van het spoor. Hierdoor kunnen veranderingen in het spoor sneller en zorgvuldiger worden uitgevoerd.
- GeoNext: digitale drieling
- De digitale drieling is een tool die de spoorinfrastructuur als 3D‑model weergeeft. Daarmee kan een nieuw ontwerp snel worden vergeleken met de actuele situatie. De tool gebruikt luchtfoto’s en AI om objecten te herkennen. De gegevens worden daarna gecontroleerd met de database van ProRail.
- Delta Pi: PRISMS
- PRISMS is software om safety cases te maken. Een safety case is het dossier waarmee ProRail laat zien dat een baanvak veilig is. Met PRISMS worden deze dossiers duidelijker, makkelijker doorzoekbaar en beter gestandaardiseerd. Daardoor kunnen afwijkingen sneller worden opgelost en is het onderhoud van de dossiers eenvoudiger.
Terugblik: Dit heeft ASAP in beweging gezet
ASAP heeft een grote beweging op gang gebracht binnen ProRail én
bij marktpartijen. Het project liet zien hoe innovatiepartnerschap kan bijdragen aan een snellere invoering van ERTMS. Dit zijn de belangrijkste opbrengsten:
- Elf innovaties ontwikkeld, waarvan er vijf al worden ingezet
- Nieuwe manier van samenwerken: van opdrachtgever-
opdrachtnemer naar co-creatie - Meer ruimte voor creativiteit en eigen inbreng bij marktpartijen
- Inzicht in de praktijk van spoorinnovatie, inclusief de complexiteit ervan
Basis gelegd voor verdere vernieuwing richting de uitrol van ERTMS
We zien de toekomst met vertrouwen tegemoet. ASAP heeft echt iets in beweging gezet en daar zijn we trots op.
Overige innovaties uit ASAP
Naast de innovaties die direct worden toegepast, zijn er ook oplossingen die het project heeft opgeleverd maar nog niet actief worden ingezet. Hieronder staat een kort overzicht. Klik open voor meer informatie.
-
Rail Connected: Draadloze assenteller
Draadloze assenteller: De draadloze assenteller werkt met vaste magneten en heeft geen kabels nodig voor voeding of dataverwerking. De data wordt verstuurd via een vorm van een 5G-netwerk. het systeem gebruikt heel weinig stroom, onder andere doordat het slim omgaat met communicatie.
-
Allinq: Matrixscanner en sleufloos graven
- Matrixscanner: snellere opsporing van kabels en leidingen door slimme sensoren die verschillende detectiemethoden combineren.
- Sleufloos graven: techniek waarbij een mes door de grond snijdt en in één keer kabels of buizen op de juiste diepte legt.
-
Tizzin: Slimme behuizing
Slimme, kant-en-klare kasten voor ERTMS-apparatuur. Ze zijn veilig, duurzaam, modulair en hebben een energiezuinig koelsysteem. De plaatsing kan snel en emissieloos.
-
VRS Railway Industry: 3D-geprinte behuizing
3D‑geprinte object-controllerkasten, automatisch ontworpen op basis van de benodigde functies. Gemaakt met duurzame materialen die ook begroeiing toestaan.
-
Pilz: Eulynx adapter
Adapter die bestaande treinbeveiligingssignalen omzet naar het Eulynx‑protocol. Hierdoor kan het huidige beveiligingssysteem communiceren met nieuwe object-controllers en wordt overstappen op ERTMS eenvoudiger.
-
GeoNext: Plaatsingsapplicatie
De GeoApp: Deze applicatie is een hulpmiddeld voor het plaatsen van objecten langs het spoor. De app sluit direct aan op de digitale drieling. Hierdoor kunnen objecten sneller, nauwkeuriger en gecontroleerd worden geplaatst.
Lees hier alle verhalen over sneller en slimmer ERTMS