Safety Culture Ladder / Veiligheidsladder ®

ProRail gaat voor een spoor zonder ongevallen. Dat betekent dat ook mensen die aan, op of voor het spoor werken zoveel mogelijk beschermd worden. Door de Safety Culture Ladder (SCL) stimuleren we onze opdrachtnemers om ook bewust veilig te werken. Met het certificaat van de Safety Culture Ladder laten zij zien hoe ‘veiligheidsbewust’ zij zijn.

Meer informatie over Veiligheid in Aanbestedingen (ViA) is te vinden op de website van de GCVB. De meest recente informatie over ViA kun je daar vinden op de pagina Actueel.De Safety Culture Ladder wordt sinds 2012 door ProRail gebruikt als instrument bij het inkopen van specifieke werken en diensten aan de spoorweginfrastructuur, vallend onder de Erkenningsregeling van ProRail. Als gunningscriterium in aanbestedingen enerzijds en als minimumeis in Erkenningsregelingen anderzijds.

Safety Culture Ladder, huidige situatie

De Safety Culture Ladder is als minimumeis opgenomen in de Erkenningsregeling van ProRail, branchedeel ‘Werkplekbeveiligingsbedrijven en Personeelstellers’, branchedeel ‘Kabelaannemers en Boorbedrijven’ en in de Programma-erkenning Tunnel Alliantie. Erkende bedrijven in die categorieën dienen te beschikken over een geldig SCL Original Certificaat (voorheen Veilig Bewust Certificaat), minimaal trede 3.

Erkende spooraannemers en ingenieursbureaus kunnen het SCL Original Certificaat gebruiken bij onze aanbestedingen die onder de Erkenningsregeling vallen en ontvangen een gunningsvoordeel als zij beschikken over een geldig SCL Original Certificaat, minimaal trede 2.

Safety Culture Ladder, toekomstige situatie

Per 1 jul 2021 zal voor de Werkplekbeveiligingsbedrijven en Personeelstellers trede 4 als minimumeis gelden, voor de Kabel- en boorbedrijven geldt die verplichting vanaf 1 jan 2022.

Vanaf 1 juli 2021 zal de Safety Culture Ladder ook als minimumeis worden opgenomen in de Erkenningsregeling van ProRail, branchedeel ‘Spooraannemers’. Per die datum dienen ook de erkende spooraannemers te beschikken over een geldig SCL Original Certificaat, minimaal trede 3. Zij kunnen tot en met 30 juni 2021 gebruik blijven maken van het SCL Original Certificaat bij onze aanbestedingen die onder de Erkenningsregeling van ProRail vallen. Per 1 juli 2021 wordt de Safety Culture Ladder voor Spooraannemers opgenomen in de erkenningsregeling van ProRail als minimumeis (minimaal trede 3) evenals als gunningscriterium. De treden 4 en 5 op de Safety Culture Ladder worden dan als ambitieniveau uitgevraagd.

Voor erkende ingenieursbureaus verandert vooralsnog niets. ProRail onderzoekt op dit moment of deze situatie gehandhaafd blijft. Het voornemen is om de Safety Culture Ladder in 2021 uit te vragen in aanbestedingen op ambitieniveau.

Veiligheid in de keten verhogen / Veiligheid in Aanbestedingen (ViA)

Het doel van de Safety Culture Ladder is om de veiligheid in de gehele keten te verhogen. Het gedrag van werknemers is een belangrijke factor. De Safety Culture Ladder wordt gedragen door alle ondertekenaars van de GCVidB, waaronder (naast ProRail), het Rijksvastgoedbedrijf, Rijkswaterstaat en een aantal grote concern uit de bouw- en installatiesector. Ook zij zullen de Safety Culture Ladder toepassen bij aanbestedingen en wel per 1 januari 2022 als selectiecriterium, minimaal trede 2 (en vanaf 1 januari 2024 minimaal trede 3). ProRail volgt de afspraken die gemaakt zijn in de GCVidB.

Vanaf 1 januari 2022 wordt de Safety Culture Ladder als contracteis opgenomen in aanbestedingen van niet erkend werk. Dit gaat in twee stappen: vanaf 1 januari 2022 wordt minimaal trede 2 vereist, vanaf 1 januari 2024 minimaal trede 3.

ProRail en de andere ondertekenaars van de GCVidB zijn er van overtuigd dat veiligheidsbewustzijn in aanbestedingen leidt tot minder ongevallen op de bouwplaats. In de hele keten dient daarvoor aantoonbaar veilig bewust gewerkt te worden. Dus niet alleen door de hoofdaannemers, maar ook door opdrachtgevers en onderaannemers.

Meer informatie over Veiligheid in Aanbestedingen (ViA) is te vinden op de website van de GCVB. De meest recente informatie over ViA kun je daar vinden op de pagina Actueel.

Doorgevoerde naamswijzigingen

De Veiligheidsladder krijgt steeds meer een internationaal karakter. Het wordt naast Nederland, in toenemende mate toegepast in Duistland en sporadisch in Italië, Griekenland, Portugal, Noorwegen en zelfs Azië. Vanwege het internationale karakter heeft NEN de Veiligheidsladder omgedoopt naar Safety Culture Ladder (SCL). Voorlopig blijven beiden namen in Nederland nog naast elkaar bestaan, maar op termijn zal alleen de Engelse benaming worden gebruikt. Ook het aan de ladder verbonden certificaat (Veilig Bewust Certificaat) krijgt een andere naam en deels een andere betekenis:

  • SCL Original Certificaat, voor bedrijven die elk jaar een volledige certificatieaudit (moeten) ondergaan. Dit is het geval voor onze erkende bedrijven.
  • SCL Certificaat, voor bedrijven die in het 1e jaar een volledige certificatieaudit moeten ondergaan en in jaar 2 en jaar 3 een gedeeltelijke audit, minimaal 40%. Vanaf jaar 4 volgt herhaalt die cyclus zich. Dit is nu het geval voor bedrijven die voor TenneT werken, maar zal vanaf 1 januari 2022 ook gaan gelden voor bouwbedrijven (niet zijnde rail) die aangesloten zijn bij de Governance Code Veiligheid in de Bouw (GCVidB). Ook ProRail is hierbij aangesloten. ProRail zal de Safety Culture ladder ook uitrollen naar civiele aannemers en een SCL Certificaat eisen in navolging van de afspraken in de GCVidB.

Meer informatie over de Veiligheidsladder en de wijze van certificeren is te vinden op de website van Safety Culture Ladder.