ProRailer Julia Lo promoveert op de rol van treindienstleiders bij toekomstige wijzigingen

Hoe kunnen we met simulaties toekomstige veranderingen op het spoor toetsen en hoe nemen we de kennis en het inzicht van treindienstleiders en verkeersleiders daarin mee? Julia Lo van ProRail Innovatie & Technologische Vernieuwing deed er onderzoek naar en promoveerde er 26 juni op aan de TU Delft.
Gebruik van een eye-tracker bij een simulatie
Gebruik van een eye-tracker bij een simulatie

Kennis en inzicht

Bij grote spoorprojecten ligt veel nadruk op de techniek. Toch is het belangrijk om de impact voor de mensen die ermee werken er goed in mee te nemen. ProRail zet daarom simulaties in als er veranderingen op til zijn. Bij de ontwikkeling daarvan zijn de kennis en inzichten van treindienstleiders en verkeersleiders onontbeerlijk.

Veilig en efficiënt

Treindienstleiders en verkeersleiders zijn verantwoordelijk voor de dagelijkse gang van zaken op het spoor. Samen met onder andere machinisten en spoorwerkers zorgen zij ervoor dat het treinverkeer tijdens werkzaamheden en verstoringen veilig en efficiënt verloopt. Hun kennis van de dynamiek van het treinverkeer is uniek.

Julia onderzocht specifiek hoe zowel analoge als digitale simulaties ingericht moeten worden om toekomstige wijzigingen goed te kunnen simuleren, terwijl ze ook onderzoek deed naar de cognitieve processen van de gebruikers tijdens de simulaties. Ze onderzocht hoe dat werkt bij individuele treindienstleiders, maar ook binnen een team op een verkeersleidingspost en samen met vervoerdersin de spoorketen.

Cruciale rol

In haar proefschrift, Gaming Simulation and Human Factors in Complex Socio-Technical Systems,   heeft Julia onder meer in kaart gebracht hoe de communicatie en samenwerking in de spoorketen verloopt tijdens een verstoring. Treindienstleiders en verkeersleiders blijken daarin een cruciale rol te spelen. Zij zijn de spin in het web die belangrijke informatie doorspeelt aan alle betrokkenen.

Situatiebewustzijn

Bij treindienstleiders heeft Julia een hoge mate van impliciete ‘situatiebewustzijn’ geconstateerd. Het begrip situatiebewustzijn wordt in de luchtvaart gebruikt om te meten hoe piloten een beeld van de situatie ontwikkelen. Bij impliciete situatiebewustzijn reageren treindienstleiders bij verstoringen snel en goed terwijl veel van het denkwerk dat daarbij nodig is onbewust verloopt.

Wijzigingen verfijnen

Het is volgens Julia daarom belangrijk om treindienstleiders en verkeersleiders te betrekken bij simulatie van een toekomstige wijziging aan het spoor. Hun kennis levert nieuwe inzichten op om de details van een toekomstige wijziging te verfijnen, zodat besluitvormers middels de simulatie betere inzichten krijgen en beslissingen kunnen nemen.

De uitkomsten van Julia’s onderzoek worden onder meer gebruikt door de afdeling Human Factors van ProRail Verkeersleiding om de ontwikkeling van simulaties verder te professionaliseren. ProRail  Innovatie en Technologische Vernieuwing gebruikt ze om grote projecten als ERTMS en Automatische Treinbeïnvloeding (ATO) te ondersteunen bij het in gang zetten van grote veranderingen.

Gepubliceerd op